stukje voor het clubblad

Liesbeth Lind

Levenskunstenaar.

20-04-1968 – 14-06-2014

In de sportkantine komen na een maandagavondtraining in februari de hardlopers binnen druppelen. De pot thee staat klaar en er worden kopjes thee getapt.
Aan de bar zit Liesbeth met een hoedje op. Een aantal hardlopers wist al dat ze zou komen. Ze stappen dan ook meteen op haar af. Om beurten zit er iemand even op de kruk naast haar, om even met haar te praten. Voor iedereen heeft ze een momentje. Niet alle sporters kennen haar en zij weten dus niet waarom zij daar zit. Na verloop van tijd dunt het groepje sporters uit. Degenen die haar wel kennen, kunnen niet van haar weggaan en blijven om haar heen dralen, omdat ze er nog is. Op dit moment is ze er om zichzelf en ons te begeleiden naar het eind van haar leven, het afscheid dat wij van haar moeten nemen. Het is een mooi samenzijn waarin we ons verenigd voelen met onze emoties.
Liesbeth heeft een doosje mee, een schatkistje, gemaakt door een van haar kinderen. Er staat een plaatje van een dinosaurus op en in het doosje zitten haar kleurrijke extravagante en leuke ringen. Iedereen mag een ring uitzoeken, zodat ze toch altijd een beetje bij ons zal zijn. Ik krijg een ring met veel steentjes, waar er eentje uit ontbreekt. Die is eruit gevallen in haar leven. Als ik het haar laat zien zegt ze dat dit ontbreken mij eraan zal herinneren dat ik haar altijd een beetje zal missen. Op deze avond voel je al die emoties, niet alleen verdriet, maar ook het goede gevoel dat we samen zijn en samen met elkaar de kracht krijgen die Liesbeth uitstraalt. Het is met geen pen te beschrijven wat er door je heen gaat op zo’n moment. Omdat we zo samen zijn vraagt Henny aan Liesbeth of ze haar prachtige verhaal wil vertellen dat zij hem al had verteld. Ze aarzelt even omdat ze niet weet of ze de kracht heeft om het in een groep te vertellen, maar dan begint ze toch en wij hangen aan haar lippen en zij gaat helemaal op in haar verhaal.
Ik zal proberen om hier iets op papier te zetten van wat zij vertelde.

------In januari hoort ze van de artsen dat ze haar behandeling gaan staken, omdat de kanker weer teruggekomen is. Maar haar man en kinderen zijn op wintersport en worden dus naar huis geroepen. Laat in de avond arriveren ze en natuurlijk wordt er met elkaar gepraat en gehuild.
De volgende morgen komt de jongste uit bed en kruipt bij zijn moeder. “Mam, wat is het liefste wat je bezit?” vraagt hij.
Nou, wat denk je, jullie natuurlijk en je vader. Maar nee, hij wil weten wat het liefste ding is wat ze heeft. Dat wil hij hebben als ze er niet meer is.
Ze vertelt hem dat ze altijd graag heeft hardgelopen. Ze was al jong lid van de plaatselijke hardloopvereniging en liep veel. Ze hield van wedstrijden en lange loopwedstrijden. Het lopen was voor haar ook een manier om even van huis weg te zijn en even lekker het hoofd leeg te maken. Ze hield van sporten en later deed ze fanatiek, maar met veel plezier, mee aan triatlons.
Met hardlopen deed ze altijd een petje op. Ze hield van dat petje, want het beschermde haar ogen tegen de zon, de wind en de regen.
Maar ook als ze ging lopen en tegen de afstand opzag die ze nog moest gaan deed ze haar petje naar beneden zodat ze alleen nog haar voeten zag die om de beurten naar voren bewogen. Stap voor stap voor stap….

En dan durfde ze voorzichtig haar klep weer omhoog te doen en was de afstand niet zo groot meer en wel te overzien. 
Stap voor stap stukje bij beetje, zo hielp haar petje alles te doceren.
Maar toen werd ze ziek. Kanker was de diagnose en haar wereld stortte even in.
De artsen kwamen meteen met een behandelplan; een lijst van 1000 stappen die ze moest doorlopen. Ze vroeg de arts om de lijst in stukjes te knippen en haar iedere keer een volgend stukje te geven, zodat ze het kon overzien wat er gebeuren moest. Die complete lijst leek voor haar wel een hele triatlon en dat was teveel.
En tijdens haar ziekte deed ze vaak haar petje op. Het was tenslotte topsport, die triatlon van 3 keer opnieuw strijden tegen de leukemie. Stap voor stap, dat was haar motto en zo hield ze het vol. Soms was ze zo ziek dat ze alleen maar bezig was met ademhalen. Haar ogen hield ze gericht op een spijker in de muur en als ze maar bleef ademhalen zou het wel goed komen. Adem in adem uit, deze stap en dan nog een stap. Stap voor stap.
Net als haar petje gingen de loopschoenen mee ziekenhuis in en uit. En heel veel andere dingen zoals vele kleuren ringen en nagellak. Want tijdens die saaie ziekenhuisdagen genoot ze volop van kleine gezellige dingen.
Nu ze niet meer verder mag leven wil ze haar kinderen meegeven dat als het ze teveel wordt, dat ze hun petje op moeten doen, de klep naar beneden zodat ze alleen hun voeten nog kunnen zien. Stap voor stap en niet teveel en te ver vooruit kijken. Dan maak je het te overzien. Ook als ze na haar dood veel verdriet hebben en haar enorm zullen missen en denken dat die pijn nooit weg zal gaan, dan kan de klep naar beneden, en na verloop van tijd kan de klep weer iets omhoog en zie je weer een zonnestraal of een bloem die bloeit en komt er weer en lach op je gezicht.-----

We beleven alles in ons hoofd en hart wat ze vertelt, luisteren ademloos, want ze kan zo mooi vertellen. Als ze stopt zijn we stil, allemaal met onze eigen maar ook gezamenlijke emoties. Ze neemt vlug afscheid, want ze is enorm moe. We voelen veel warmte, liefde, wijsheid en kracht en voor haar was dit een moment dat haar een stapje verder bracht om volkomen geheeld te kunnen sterven. Wat zullen we deze verhalenvertelster en levenskunstenaar enorm missen, maar haar verhalen blijven voor altijd bij ons. Dat is zo mooi van verhalen.
En ik kijk naar het kuiltje in mijn ring waar het ontbrekende steentje in had gezeten.

Liesbeth schreef samen met Saskia de Bruin een App die je kunt downloaden met android telefoontoestellen waarin ze tips en trucs hebben geschreven om om te gaan met ziekte en pijn.

App: “Levenskunst bij Ziek en Zeer”

Anja Stroet